LIVE BEGROTING: De Wever doet ingrijpende aanpassing, straks vergadert men verder

Het kernkabinet heeft maandagavond tot diep in de nacht vergaderd over de begroting, maar opnieuw zonder akkoord. Premier Bart De Wever en zijn vicepremiers zaten samen van 19 uur tot 1 uur, maar ondanks de lange gesprekken blijven de standpunten ver uit elkaar liggen.

Gesprekken tot diep in de nacht

Het grootste deel van de vergadering verliep in één-op-één-gesprekken tussen De Wever en de verschillende topministers. Volgens bronnen dicht bij het overleg werden “stappen gezet”, maar van een echte doorbraak is geen sprake. “We zijn er nog niet,” klinkt het voorzichtig optimistisch bij één partij. Andere aanwezigen spreken dat tegen en noemen de vooruitgang “minimaal”.

De oorspronkelijke deadline voor de begroting was de beleidsverklaring van vorige week dinsdag, maar die bleek onhaalbaar. Toen werd gezegd dat er “maximaal één week” extra tijd nodig was. Die termijn is nu ook verstreken, waardoor de premier de beloofde beleidsverklaring opnieuw moet uitstellen.

Geen beleidsverklaring, wel nieuw overleg

Omdat er nog geen akkoord is, zal er ook morgen geen beleidsverklaring plaatsvinden in het parlement. Premier De Wever en zijn vicepremiers komen dinsdag om 16 uur opnieuw samen in een poging om de knoop te ontwarren.

Volgens een regeringsbron blijft het de bedoeling “om nog deze week te landen”. De Wever zou maandagavond een “best and final offer” hebben voorgelegd om de impasse te doorbreken. Dat voorstel moet niet alleen de begroting voor volgend jaar dekken, maar ook de financiële richting bepalen tot het einde van de legislatuur.

BTW-verhoging van tafel

Een opvallende wijziging in het nieuwe voorstel van De Wever is dat de btw-verhoging niet langer op tafel ligt. De premier stelde eerder voor om tarieven aan te passen, wat in de praktijk neerkwam op een verhoging. Vooral MR lag daar zwaar over dwars: voor de Franstalige liberalen zijn hogere belastingen onbespreekbaar.

Het is nu afwachten of het kernkabinet in de komende dagen dichter bij een akkoord kan komen. De druk stijgt, want de regering wil koste wat kost vermijden dat het begrotingsdossier nog langer aansleept. Het kernkabinet komt om 16 uur opnieuw samen.

De kans dat de begrotingsgesprekken voor dinsdag, wanneer de deadline is gesteld, nog afgrond kunnen worden is miniem geworden. Dat zegt politiek journalist Hannelore Simoens (VTM NIEUWS) aan Het Laatste Nieuws. "Er is gewoon niet genoeg vertrouwen om tot een akkoord te komen", stelt ze. 

"Maandag zitten ze opnieuw samen, maar dat is over hervormingen die de afgelopen maanden al besproken zijn, maar nog niet helemaal afgeklopt omdat er nog wat losse eindjes zijn. Ik vind dat risky business want als dat niet lukt, stopt het eigenlijk voor deze regering. Maar ze gaan ervan uit dat het goed zal lopen."

"De deadline van dinsdag, die De Wever zichzelf oplegde, is niet meer haalbaar voor deze begroting. Ze houden nu rekening met een andere deadline en die is ten laatste eind oktober."

Vrijdag zat de premier met zijn vicepremiers nog uren rond de tafel om te zoeken naar een akkoord over de begroting voor de komende jaren. Die gesprekken verliepen moeizaam. Na afloop schakelde De Wever opnieuw over op bilaterale gesprekken, in een poging om de tegenstellingen tussen de coalitiepartners te overbruggen.

Bronnen in de omgeving van de onderhandelaars bevestigen dat er dit weekend geen voltallig kernkabinet meer samenkomt. Zondag was dat al niet mogelijk wegens andere verplichtingen van vicepremier Frank Vandenbroucke (Vooruit), maar nu blijkt dat ook zaterdag geen gezamenlijke vergadering gepland staat.

Beleidsverklaring dinsdag lijkt onhaalbaar

Door het uitblijven van een akkoord neemt de druk op de premier verder toe. De beleidsverklaring, die normaal dinsdag in de Kamer zou worden voorgelezen, lijkt nog maar eens uitgesteld te moeten worden.

De onderhandelingen worden bemoeilijkt door grote meningsverschillen over besparingen en hervormingen, vooral in de pensioenen en sociale uitgaven. Premier De Wever zoekt minstens 10 miljard euro om de begroting tegen het einde van de legislatuur weer op koers te krijgen.

“Er is gewoon geen vooruitgang"

Binnen de regering klinkt het dat de sfeer gespannen blijft en de vooruitgang beperkt is. Een van de betrokken bronnen omschrijft de gesprekken als “technisch, maar zonder echte doorbraken”, heeft persbureau Belga vernomen.

Hoewel de premier vasthoudt aan zijn doel om tegen dinsdag een coherent plan op tafel te leggen, vrezen steeds meer ministers dat het tijdspad onhaalbaar is.

BTW-verhoging is struikelblok

Premier Bart De Wever heeft een voorstel op tafel gegooid om de btw te verhogen. Daar stuitte hij op een 'njet' van de MR van Georges-Louis Bouchez. Voor die partij is een verhoging van de BTW onbespreekbaar. Ook voor Vooruit is dat moeilijk te verteren.

De onderhandelingen met de topministers hebben niets opgeleverd. Premier De Wever gaat nu terug met elk apart praten. Dat wijst erop dat de verschillen nog te groot zijn en de premier op zoek moet naar een nieuw compromis.

De federale begrotingsonderhandelingen verlopen bijzonder moeizaam. Volgens VRT NWS-journalist Michael Van Droogenbroeck is de sfeer binnen de regering gespannen en lijkt een akkoord tegen de geplande deadline van dinsdag steeds minder haalbaar. “Het woord ‘crisis’ neemt niemand in de mond, maar dat hier een parfum van crisis hangt, is overduidelijk,” zegt hij.

Twee weken praten, nog geen vooruitgang

De regering is al twee weken bezig met de opmaak van de begroting, maar er is nog geen solide basis gevonden om echt te beginnen onderhandelen. “Hoe langer dat duurt, hoe meer er een sfeer van crisis zal zijn,” aldus Van Droogenbroeck.

De topministers kwamen vrijdag opnieuw samen om verder te praten, na een stroef overleg donderdagavond. Ook dat gebeurde niet in de beste verstandhouding. “De sfeer zat niet goed, en dat blijft zo,” klinkt het.

Lekkages versterken wantrouwen

Bovendien zorgen lekken naar de pers voor extra spanning binnen de coalitie. Gevoelige informatie over interne discussies verscheen in verschillende kranten, wat het onderlinge vertrouwen tussen de partijen verder aantastte.

Volgens Van Droogenbroeck “is het moeilijk onderhandelen als elke stap nadien in de media belandt.” De irritatie daarover is groot, vooral bij ministers die vinden dat het overleg intern had moeten blijven.

Deadline dreigt niet gehaald te worden

De deadline voor de begroting staat officieel op dinsdag, maar dat lijkt steeds minder realistisch. “Elke minuut die nu wegtikt, wordt het moeilijker,” zegt Van Droogenbroeck. “Tegen wanneer dan wel? Niemand durft het nog te zeggen.”

De komende dagen worden cruciaal voor premier Bart De Wever en zijn ploeg. Lukt het niet om tijdig een akkoord te bereiken, dan dreigt de begrotingsdiscussie uit te monden in een politieke vertrouwenscrisis en dat is iets wat de regering, midden in een moeilijke periode, absoluut wil vermijden.

De betoging van afgelopen dinsdag, waarbij zo’n 80.000 mensen de straat op trokken tegen de geplande pensioenhervorming, lijkt voorlopig weinig indruk te hebben gemaakt op premier Bart De Wever (N-VA). Ondanks het groeiende protest blijft de federale regering zoeken naar manieren om 10 miljard euro te besparen, met vooral de pensioenen als doelwit.

Besparingen blijven op tafel

Volgens Het Laatste Nieuws heeft De Wever zijn coalitiepartners gevraagd om nieuwe voorstellen aan te leveren die het begrotingstekort kunnen verkleinen. De premier wil dat elke partij mee nadenkt over “structurele ingrepen”.

Minister van Financiën Jan Jambon (N-VA) stelde voor om de pensioenmalus — de vermindering voor wie vroeger met pensioen wil — sneller op volle kracht te laten komen. Daarnaast opperde hij het idee om verder te sleutelen aan de voordelige pensioenberekening voor bepaalde beroepsgroepen, zoals leerkrachten en ambtenaren.

Andere partijen willen alternatieven

Binnen de regering klinkt er weerstand. Vooruit en Les Engagés stellen voor om eerder te besparen op aanvullende pensioenen, in plaats van op de wettelijke pensioenrechten.

Toch blijven de meningsverschillen groot. Het Nieuwsblad schrijft dat de onderhandelingen zeer moeizaam verlopen en dat het “zeer moeilijk” wordt om de deadline van volgende dinsdag te halen.

Wrevel binnen de coalitie

Volgens regeringsbronnen heerst er grote frustratie tussen de partijen. MR, Vooruit, CD&V en Les Engagés ergeren zich eraan dat er de voorbije weken nauwelijks overleg is geweest. Donderdagavond zat men opnieuw samen, maar de gesprekken verliepen “uiterst stroef”.

“Hier heb je normaal weken, zelfs maanden voor nodig,” klinkt het bij de Franstalige partijen. “Wij geloven niet dat zoiets op zo’n korte termijn nog kan lukken. Dit wordt een zootje, dat zie je zo.”

Tikkende klok

De tijd dringt intussen. Als de regering er niet in slaagt een akkoord te bereiken tegen dinsdag, dreigt de begrotingsbespreking opnieuw te vertragen. De druk neemt toe, zowel van binnenuit als van buitenaf.

Ondertussen blijft het ongenoegen bij de vakbonden groot en komt er volgende maand alweer een nieuwe staking tegen de besparingsplannen van de regering.