Spanningen met Iran: iedereen zal het stevig voelen in zijn portemonnee

Stilvallend scheepsverkeer in cruciale doorgang

De Straat van Hormuz, een van de belangrijkste maritieme routes voor olie en gas, is door recente aanvallen in de regio vrijwel leeg. Twee schepen zouden zijn getroffen, al zijn de omstandigheden nog niet opgehelderd. Sinds de eerste incidenten ligt een groot deel van het verkeer stil. Volgens gegevens van maritieme trackers liggen zeker 150 schepen voor anker. Hoewel Iran de doorgang formeel niet heeft afgesloten, is de activiteit in de zeestraat sterk teruggevallen.

Olieprijs stijgt en verdere toename wordt verwacht

De olieprijs is de voorbije week al aanzienlijk gestegen. Omdat de internationale markten in het weekend gesloten zijn, wordt pas bij de heropening duidelijk hoe sterk de stijging doorzet. De verwachting is dat de prijs verder oploopt zodra de handel hervat, zo meldt VRT Nieuws. De onzekerheid over de bevoorrading via de Straat van Hormuz speelt daarbij een grote rol, aangezien een aanzienlijk deel van de wereldwijde olie- en gasstromen via deze route loopt. Ondertussen werd duidelijk dat de gasprijs maar liefst 25 procent gestegen is.

Strategisch belang van de Straat van Hormuz

De zeestraat vormt de smalle verbinding tussen de Perzische Golf en de Golf van Oman. Ongeveer een vijfde van alle ruwe olie wereldwijd passeert erlangs, net als een vergelijkbaar aandeel van het vloeibaar gemaakte aardgas. De route is essentieel voor de export van de oliestaten in de regio. Een langdurige verstoring kan de wereldwijde energievoorziening onder druk zetten en de prijzen verder opdrijven.

Impact op consumenten en goederenstromen

Wanneer de doorvaart stokt, stijgen niet alleen de energieprijzen. Ook transportkosten, containerprijzen en verzekeringspremies nemen toe. Die meerkosten worden doorgaans doorgerekend aan bedrijven en uiteindelijk aan consumenten. Producten zoals voeding, bouwmaterialen en andere ingevoerde goederen kunnen duurder worden. Bij een langdurige verstoring bestaat bovendien het risico dat leveringen vertraging oplopen.

Beperkte alternatieven en reactie van OPEC+

Er bestaan wel omleidingen via pijpleidingen in de regio, onder meer door de Verenigde Arabische Emiraten en Saudi-Arabië, maar die hebben onvoldoende capaciteit om een volledige blokkade te compenseren. OPEC+ heeft aangekondigd vanaf april extra olie op de markt te brengen, goed voor meer dan 200.000 vaten per dag. Saudi-Arabië en Rusland nemen het grootste deel daarvan voor hun rekening. Toch blijft de Straat van Hormuz ook voor Iran zelf van belang, omdat het land sterk afhankelijk is van olie-export via zee.