Eén keer geflitst, dubbele boete: ook wat je achter het stuur doet kan je nu duur komen te staan

Hof van Cassatie geeft groen licht voor bijkomende vaststelling

Een bestuurder die wegens overdreven snelheid door een ANPR-camera wordt geregistreerd, kan ook worden aangepakt voor gsm-gebruik wanneer dat op dezelfde foto zichtbaar is. Het Hof van Cassatie heeft bevestigd dat een verbalisant zo’n bijkomende verkeersovertreding wettig kan vaststellen. De foto hoeft dus niet uitsluitend te worden gebruikt voor de snelheidsovertreding waarvoor hij oorspronkelijk werd gemaakt.

In het arrest over het gebruik van ANPR-beelden draait het om een bestuurder die een veroordeling aanvocht. De zaak was eerder in hoger beroep behandeld door de correctionele rechtbank in Leuven. De politie had ANPR-gegevens gebruikt om een snelheidsovertreding vast te stellen. Bij het bekijken van de foto stelde een verbalisant ook een overtreding van de regels over gsm-gebruik vast.

Bestuurder betwistte het gebruik van de foto

De bestuurder voerde onder meer aan dat zijn recht op privacy was geschonden. Zijn redenering was dat de gegevens aanvankelijk waren verwerkt om overdreven snelheid vast te stellen. Het vervolgens gebruiken van de foto om gsm-gebruik te verbaliseren, zou buiten dat oorspronkelijke doel vallen.

Het Hof volgde die redenering niet. De Wet op het Politieambt regelt welke gegevens uit ANPR-camera’s in de technische gegevensbanken mogen worden opgenomen en voor welke doeleinden ze mogen worden verwerkt. Daarbij kan het ook gaan om foto’s van het voertuig, de bestuurder en passagiers wanneer zij op de camerabeelden verschijnen.

De doorslaggevende vaststelling is dat een verbalisant bij een rechtmatige verwerking van de foto’s ook andere zichtbare verkeersinbreuken mag opmerken. In deze zaak was de camera in de eerste plaats opgesteld om snelheidsovertredingen vast te stellen. Dat verhinderde niet dat de politie op hetzelfde beeld ook het gsm-gebruik vaststelde. Het Hof verwierp het cassatieberoep.

Beelden worden achteraf door medewerkers bekeken

Deze werkwijze betekent niet dat iedere ANPR-camera automatisch smartphones opspoort. Bij de beschreven controles wordt eerst een snelheidsovertreding of roodlichtnegatie geregistreerd. Vervolgens kunnen medewerkers in de gewestelijke verwerkingscentra de beelden handmatig nakijken op zichtbaar gsm-gebruik. Dat gebeurt afhankelijk van de afspraken met het bevoegde parket.

De bijkomende controle op gsm-gebruik gebeurt dus na de oorspronkelijke registratie. Het gaat om een menselijke beoordeling van wat de opname toont. Dat verschilt van een systeem dat zelfstandig bij alle passerende voertuigen naar telefoongebruik zoekt.

Extra boete van ruim 200 euro mogelijk

Gsm-gebruik achter het stuur is een overtreding van de derde graad. Een recente politiecommunicatie vermeldt daarvoor een bedrag van 191 euro, vermeerderd met een administratieve toeslag van 10,67 euro. Samen gaat het om 201,67 euro voor de gsm-overtreding. Daarnaast kan een intrekking van het rijbewijs aan de orde zijn.

Dat bedrag komt bij de mogelijke gevolgen van de snelheidsovertreding. De uitdrukking ‘dubbele boete’ betekent daarom niet dat het bedrag van je snelheidsboete eenvoudigweg wordt verdubbeld. Het gaat om twee verschillende overtredingen die op basis van hetzelfde beeld kunnen worden vastgesteld. Het uiteindelijke gevolg hangt af van de feiten en de afhandeling van het dossier.

Ook vasthouden valt onder het verbod

Voor de gsm-overtreding hoeft niet noodzakelijk te worden aangetoond dat je een telefoongesprek voerde. De regels verbieden tijdens het rijden ook het vasthouden of manipuleren van een mobiel elektronisch apparaat met een scherm, tenzij het in een daarvoor bestemde houder aan het voertuig bevestigd is. Ook een smartphone gebruiken voor navigatie of muziek valt onder die regels.