Politie slaat alarm over nieuwe vorm van fraude: “Ontdek je pas wanneer je geld gestolen is"

Fraudeurs richten zich steeds vaker op mailboxen

Factuurfraude is niet nieuw, maar volgens de Regional Computer Crime Unit (RCCU) van de Federale Gerechtelijke Politie in Antwerpen verandert de werkwijze van criminelen razendsnel.

Waar vroeger vooral papieren facturen uit rode brievenbussen of het sorteersysteem van Bpost werden gehaald, verloopt de fraude vandaag steeds vaker volledig digitaal via e-mail.

“Naar aanleiding van een door onze afdeling gestart onderzoek en een melding uit de regio willen we de alarmbel luiden over de toenemende geavanceerdheid van het systeem”, zegt commissaris Christophe Van Bortel, hoofd van de RCCU van de Gerechtelijke Politie van Antwerpen in een persbericht aan onze redactie.

“We hebben geconstateerd dat een groot deel van deze fraudes geautomatiseerd is, waardoor ze extreem snel verlopen en vaak te laat worden ontdekt.”

Zo gaan de oplichters te werk

Volgens de politie maken criminelen vaak gebruik van gelekte wachtwoorden van grote internetproviders zoals Telenet en Proximus om toegang te krijgen tot mailboxen van slachtoffers.

Die wachtwoorden circuleren vaak na eerdere datalekken op het dark web of worden gedeeld binnen criminele netwerken. “Zodra ze toegang hebben tot de mailbox, onderscheppen en monitoren ze alle inkomende e-mails via een geautomatiseerd proces”, legt Christophe Van Bortel uit.

“Vervolgens manipuleren ze de bijgevoegde facturen door de gestructureerde mededeling en het rekeningnummer aan te passen. Daarna wordt de aangepaste factuur, visueel identiek aan het origineel, discreet opnieuw in de mailbox geplaatst of doorgestuurd aan het slachtoffer.”

Volgens de RCCU zorgt artificiële intelligentie ervoor dat fraude vandaag veel sneller en geloofwaardiger verloopt dan vroeger. “De inzet van AI heeft de modus operandi van factuurfraude ingrijpend getransformeerd”, klinkt het. “Zo maken criminelen gebruik van geavanceerde technieken zoals geautomatiseerde documentherkenning, intelligente gegevensextractie en automatische taalverwerking.”

Daardoor kunnen fraudeurs op grote schaal werken met minimale menselijke tussenkomst. Dat maakt de fraude bijzonder moeilijk om tijdig te ontdekken.

Politie geeft belangrijke waarschuwing

De politie benadrukt dat mensen hun mailbox en persoonlijke gegevens zo goed mogelijk moeten beschermen. Hergebruik van oude wachtwoorden vormt volgens experts één van de grootste risico’s.

Daarnaast raden veiligheidsdiensten aan om extra aandacht te besteden aan facturen die via e-mail binnenkomen. Controleer altijd zorgvuldig het rekeningnummer en de gestructureerde mededeling voor je een betaling uitvoert, zeker wanneer het om grotere bedragen gaat. Ook tweestapsverificatie kan helpen om mailboxen beter te beschermen tegen ongewenste toegang.

Controleer of jouw gegevens gelekt zijn

Datalekken halen steeds vaker het nieuws. Zelfs beperkte gegevens zoals een telefoonnummer, naam of e-mailadres kunnen later gebruikt worden voor fraude.

Via websites zoals Have I Been Pwned en Firefox Monitor kunnen mensen controleren of hun gegevens ooit betrokken waren bij een datalek.

Volgens Safeonweb tonen die tools niet alleen of gegevens gelekt zijn, maar ook via welk platform dat gebeurde en welke informatie openbaar werd gemaakt.

De politie roept burgers op om verdachte situaties altijd te melden en extra voorzichtig te zijn bij onverwachte facturen of betalingsverzoeken via e-mail.