Deze fout maken veel mensen met uitgebloeide bloemen in september

lavendel tuin
Afbeelding bron: Shutterstock grafvision

Eind september begint je tuin er stilaan anders uit te zien. Bloemen die wekenlang voor kleur hebben gezorgd, laten hun kopjes hangen of worden langzaam bruin. Dan krijg je misschien zin om met de snoeischaar door de tuin te gaan en alles netjes te maken. Toch is dat niet bij iedere plant de beste keuze. Bij sommige bloemen mag je nu ingrijpen, terwijl je andere beter gewoon met rust laat tot het voorjaar.

Deze zomerbloeiers zijn stilaan aan het einde gekomen

Rond deze periode van het jaar hebben heel wat typische zomerbloeiers hun grootste bloeiperiode achter de rug. Denk aan lavendel, sommige soorten ooievaarsbek, phlox, zonnehoed, zonnebloemen en verschillende eenjarige zomerbloemen. Ook in bloembakken en potten beginnen bijvoorbeeld petunia's en andere zomerbloeiers het moeilijker te krijgen.

Dat betekent overigens niet dat iedere plant op hetzelfde moment stopt. Een warme nazomer kan de bloei behoorlijk rekken. Dahlia's, rozen, salvia's en sommige andere planten kunnen bijvoorbeeld nog weken kleur geven wanneer het weer meezit.

Het is daarom geen goed idee om eind september automatisch alles af te knippen.

Deze uitgebloeide bloemen mag je verwijderen

Bij planten die nog nieuwe bloemen kunnen produceren, kun je de uitgebloeide bloemen blijven weghalen. Dat geldt onder meer voor rozen en dahlia's. De plant hoeft dan geen energie te steken in het maken van zaden en kan die energie gebruiken voor nieuwe knoppen.

Ook planten in potten en bloembakken kun je nog wat helpen. Verwijder bruine en verdorde bloemen en controleer meteen of er nog gezonde knoppen aanwezig zijn. Zolang een plant er fris uitziet en nog nieuwe bloemen maakt, hoeft hij dus zeker niet weg.

Lavendel vraagt een andere aanpak. Na de bloei kunnen de oude bloemstengels worden verwijderd en mag de plant licht worden teruggeknipt. Ga daarbij niet diep in het oude, kale hout. Lavendel loopt vanuit oud hout namelijk moeilijk opnieuw uit.

Laat deze uitgebloeide bloemen juist staan

Een veelgemaakte fout in september is dat de tuin te grondig wordt opgeruimd. Een uitgebloeide bloem hoeft niet automatisch waardeloos te zijn.

Zonnehoed, rudbeckia, kaardebol en zonnebloemen zijn goede voorbeelden. Hun zaadhoofden kunnen voedsel bieden aan vogels. Uitgebloeide stengels en plantenresten kunnen daarnaast een schuilplaats vormen voor insecten tijdens de koudere maanden.

Ook siergrassen hoef je nu niet kort te zetten. Ze blijven in de herfst en winter mooi staan en geven de tuin structuur wanneer veel andere planten verdwenen zijn.

Je kunt dus gerust selectief werken: verwijder delen die slap, rot of ziek zijn, maar laat stevige stengels en interessante zaadhoofden staan.

Pas extra op met hortensia's

Zie je bruine bloemen aan je hortensia, dan kan het verleidelijk zijn om die meteen allemaal weg te knippen. Bij de bekende boerenhortensia is wachten vaak verstandiger.

De oude bloemschermen kunnen gedurende de winter aan de plant blijven. Ze geven niet alleen structuur aan de tuin, maar helpen ook de gevoelige knoppen eronder enigszins te beschermen tegen vorst. In het voorjaar kun je de oude bloemen verwijderen tot boven een gezond paar knoppen.

Zomaar stevig terugsnoeien in september kan bij bepaalde hortensia's betekenen dat je bloemknoppen voor volgend jaar verwijdert.

Een volledig kale border is dus niet nodig

Je hoeft eind september niet te proberen om de tuin helemaal 'winterklaar' en kaal te maken. Kijk liever per plant wat er nodig is.

Slappe, rottende of zieke plantendelen kun je verwijderen. Bloemen die nog een tweede of laatste bloei kunnen geven, kun je blijven uitknippen. Stevige uitgebloeide planten met zaadhoofden mogen juist blijven staan.

Heb je vaste planten die erg groot zijn geworden of steeds minder mooi bloeien? Eind september is ook een geschikt moment om verschillende vaste planten te delen en opnieuw uit te planten. De bodem is nog relatief warm, waardoor de wortels zich voor de winter kunnen herstellen.

Zo ziet je tuin er misschien iets minder strak uit dan wanneer je alles tot tegen de grond afknipt, maar daar staat iets tegenover. Vogels vinden voedsel, insecten krijgen schuilplaatsen en jij hoeft in september een stuk minder met de snoeischaar rond te lopen.