"Vult de overheid haar zakken met hoge diesel- en benzineprijs?" - Financieel expert steekt mening niet weg
In Spanje kost diesel minder dan 1,8 euro per liter, terwijl de maximumprijs hier nu 2,1630 euro bedraagt. "Is het hier niet vooral de overheid die haar zakken vult?", vroeg een 'VTM Nieuws'-kijker zich af. Financieel expert Paul D'Hoore zat in de studio om duiding te geven.
Brandstofprijs: minstens de helft gaat naar de staat
Het klopt dat een groot deel van de prijs die we voor brandstof betalen uit belastingen bestaat. "De prijs bestaat voor minstens de helft uit belastingen. Bij diesel is dat 50%, bij benzine loopt dat op tot 60%. Dus de overheid verdient inderdaad geld", zei D'Hoore.
Hij wees op het verschil tussen accijnzen en btw: accijnzen is een vast bedrag, btw is een percentage. "Dus hoe hoger de prijs, hoe meer de overheid verdient. Ik zal de term 'zakkenvullen' niet gebruiken, maar voor de overheid is een hoge energieprijs geen slechte zaak."
Kan de overheid ingrijpen? "De overheid kan overwegen om die belastingen een beetje te verlagen, dan verdienen ze nog altijd evenveel en kost het ons wat minder. Maar dat strookt ook niet met de strategie om het verbruik van fossiele brandstoffen te ontmoedigen."
Als "maar" 20% van de olie door de Straat van Hormuz gaat, waarom betalen we dan zoveel?
Een andere vraag die werd voorgelegd: 20% van de wereldwijde olieproductie passeert langs de Straat van Hormuz. Betalen we niet veel te veel voor de 80% die niet langs die weg wordt verscheept?
"Jij en ik kunnen niet kiezen waar onze olie vandaan zal komen. Welke olie van daar komt of van ergens anders weten we niet", stipte D'Hoore aan. "Het is zo dat als er krapte ontstaat dat de wereldmarktprijs stijgt en dat iedereen aan die prijs gaat verkopen."
"Het is niet zo dat de mensen die goedkopere olie hebben gekocht zeggen: bij mij kan je goedkoper kopen. De wereldmarktprijs bepaalt wat er betaald wordt."
Kunnen Europese landen hun productie niet verhogen?
Kunnen andere landen, zoals Noorwegen, Nederland of het VK, niet meer olie of gas oppompen? "Dat is niet zo eenvoudig. Je hebt bepaalde installaties die een bepaalde capaciteit hebben. Je kan meer oppompen, maar dan moet je waarschijnlijk eerst bijbouwen, boringen doen, noem maar op."
Het hele proces zou maanden of zelfs jaren tijd vragen. En dan kan zich een nieuw probleem stellen. "Daarna gaat de prijs misschien weer zakken, en dat zit je met overcapaciteit, en dat wil je als producent ook niet."
"Nederland heeft de ontginning van gas al serieus teruggeschroefd, dus ook daar zit je met hetzelfde probleem. Het zijn fossiele brandstoffen waar we op termijn minder van willen, of niets meer van willen."