Betalen we straks allemaal meer btw? Expert duidelijk over btw-hervorming

Geen hogere btw op cultuur en vrije tijd

De geplande btw-verhoging op ontspanning, cultuur, sport en afhaalmaaltijden wordt geschrapt. Deze categorieën blijven ook na 1 maart belast aan het verlaagde tarief van 6 procent. Dat is een opluchting voor organisatoren, horeca-uitbaters en consumenten, die vreesden voor hogere prijzen en een daling van de vraag.

De kritiek op de maatregel was breed. Tegenstanders wezen erop dat een verhoging van de btw op vrijetijdsbesteding vooral gezinnen en lagere inkomens zou treffen. Bovendien waarschuwden sectorfederaties voor economische schade.

Hoewel dit deel van de hervorming wordt afgevoerd, betekent dat niet dat de regering haar plannen volledig laat varen. De discussie over een btw-hervorming wordt verdergezet, omdat de maatregel bedoeld is om extra middelen op te brengen voor de staatskas.

Begrotingstekort 

De Belgische begroting kampt met structurele tekorten. Daarom blijft een btw-hervorming voor de regering een belangrijk instrument. Het politieke probleem is dat elke aanpassing voelbaar is in de portemonnee van burgers. Daardoor ligt de lat hoog. De hervorming moet tegelijk inkomsten genereren, juridisch standhouden én maatschappelijk verdedigbaar zijn.

Fiscalisten wijzen erop dat complexe uitzonderingsregels vaak leiden tot verwarring en discussies. Een eenvoudiger systeem kan volgens hen meer rechtszekerheid bieden en administratieve fouten beperken.

Fiscaal expert Michel Maus pleit voor eenvoud

In het radioprogramma De Wereld Vandaag op Radio 1 gaf professor fiscaal recht Michel Maus zijn visie op de mogelijke oplossingen. Volgens hem moet de regering vooral kiezen voor een eenvoudig en transparant model.

“Ik hoop dat men kiest voor de eenvoud. Eenvoud is relatief simpel, je kan de tarieven verhogen of licht verhogen.” Hij schetst twee duidelijke pistes. Ofwel kan het standaardtarief verhoogd worden van 21 procent naar 22 procent. Ofwel worden alle tarieven licht verhoogd: 6 procent naar 6,5 procent, 12 procent naar 12,5 procent en 21 procent naar 21,5 procent.

“Dat heeft het voordeel dat het onmiddellijk heel wat inkomsten oplevert voor de begroting en ook dat er weinig juridische discussie kan zijn want iedereen wordt min of meer op dezelfde manier getroffen door de btw-verhoging."

Volgens Maus vermijdt zo’n brede aanpassing dat specifieke sectoren geviseerd worden. Iedereen draagt een klein deel bij, wat politiek makkelijker verdedigbaar kan zijn dan gerichte verhogingen.

Wat is het gevolg voor burgers?

Voor burgers blijft de situatie voorlopig onzeker. De geschrapte verhoging op vrijetijdsbesteding is goed nieuws op korte termijn, maar de kans op een algemene btw-stijging blijft reëel. Zelfs kleine procentuele verhogingen kunnen op jaarbasis een flinke impact hebben.

Tegelijk kan een eenvoudiger btw-structuur zorgen voor meer duidelijkheid. Minder uitzonderingen maken het systeem begrijpelijker voor iedereen en praktischer en duidelijker voor ondernemers.

De btw-hervorming zit duidelijk nog in een overgangsfase. Een eerste plan werd teruggeschroefd, maar de nood aan extra inkomsten blijft bestaan. De komende maanden zal moeten blijken of de regering kiest voor een brede, beperkte verhoging of opnieuw probeert te sleutelen aan specifieke tarieven.