Mensen doen wat niet mag: al 98 boetes dit jaar na controles
Een bestelling via een privébericht lijkt al snel geregeld. Iemand vindt je werk mooi, vraagt een prijs en vertelt het daarna door aan vrienden. Voor je het weet, komen er vaker aanvragen binnen dan je vooraf had gedacht. Alleen verandert er onderweg soms meer dan het aantal klanten. Een administratieve stap die onschuldig lijkt, kan dan plots zwaar doorwegen.
Al 98 vaststellingen rond sluikwerk
De Economische Inspectie heeft dit jaar al 98 vaststellingen gedaan rond sluikwerk. Daarbij gaat het om mensen die een zelfstandige activiteit uitoefenen zonder de vereiste registratie. Ook activiteiten die via sociale media worden aangeboden, komen in beeld. Denk aan taarten op bestelling of nagelverzorging aan huis: een bescheiden start maakt zulke activiteiten niet automatisch vrij van verplichtingen.
De controles op niet-geregistreerde activiteiten draaien onder meer om eerlijke concurrentie. Ondernemers die correct werken, moeten rekening houden met belastingen, sociale bijdragen en andere verplichtingen. Een aanbieder die die stappen overslaat, kan goedkoper werken. Voor iemand die alles wel in orde brengt, voelt dat verschil rechtstreeks in de portemonnee.
Beginnende aanbieders krijgen niet noodzakelijk meteen een sanctie. Bij mensen die pas gestart zijn, wordt vaak eerst gewaarschuwd en volgt later een nieuwe controle. Dat geeft ruimte om de situatie recht te zetten, maar betekent niet dat registratie vrijblijvend is. Een waarschuwing is evenmin iets waarop je vooraf kunt rekenen.
Wanneer wordt bijverdienen sluikwerk?
De basisregel is duidelijk: een persoon die op regelmatige basis een zelfstandige activiteit uitoefent, moet ingeschreven zijn in de Kruispuntbank van Ondernemingen. Het gaat dus niet alleen om de vraag hoeveel geld je ontvangt. Ook de aard en het regelmatige karakter van je activiteit zijn belangrijk.
Een Instagramprofiel kan daarbij je etalage zijn, zonder dat je een winkelpand hebt. Klanten kunnen je via berichten bereiken en bestellingen kunnen gewoon vanuit huis vertrekken. Dat verandert niets aan het uitgangspunt: een zelfstandige activiteit blijft aan verplichtingen verbonden, ook wanneer het contact met klanten volledig online verloopt.
Sluikwerk en zwartwerk betekenen bovendien niet hetzelfde. Bij zwartwerk gaat het om een werknemer die onder het gezag van een werkgever werkt zonder de vereiste aangifte aan de sociale zekerheid. Bij sluikwerk staat de zelfstandige activiteit centraal. Dat onderscheid bepaalt mee welke diensten bevoegd zijn om de situatie te onderzoeken.
De gevolgen kunnen verder gaan dan een boete
Niet in orde zijn kan meerdere gevolgen hebben. De risico’s van sluikwerk omvatten mogelijke vervolging, fiscale rechtzettingen en problemen met sociale verplichtingen. Ook het ontbreken van noodzakelijke vergunningen kan een rol spelen. Alleen een ondernemingsnummer aanvragen volstaat dus niet altijd om een volledige activiteit correct te organiseren.
Daarnaast moet een startende zelfstandige de aansluiting bij een sociaal verzekeringsfonds regelen. Als er btw-verplichtingen gelden, moeten ook die worden nageleefd. Ontvang je tegelijkertijd een uitkering, dan kunnen niet-aangegeven activiteiten bovendien gevolgen hebben voor die uitkering. Welke gevolgen precies spelen, hangt af van de concrete situatie.
Daarom loont het om de formaliteiten te bekijken vóór de bestellingen zich opstapelen. Leg aan een ondernemingsloket uit wat je wilt aanbieden en hoe je dat gaat organiseren. Zo kun je laten nagaan welke inschrijving en bijkomende stappen nodig zijn. Wachten tot een controle maakt die vragen niet eenvoudiger.
Ook als klant kun je iets controleren
Een verzorgde sociale mediapagina zegt op zichzelf weinig over de registratie van de verkoper. Vraag daarom naar de ondernemingsgegevens voordat je een bestelling plaatst of werken laat uitvoeren. Het is een eenvoudige controle die je beter vooraf doet dan wanneer er discussie ontstaat over de levering, betaling of uitvoering.
Bij een probleem met een onderneming kun je hulp zoeken bij een consumentengeschil en nagaan welke vervolgstap past. Afhankelijk van het probleem kan dat rechtstreeks overleg zijn, bemiddeling of een melding van een mogelijke inbreuk. Een melding bij de inspectie en een oplossing voor je persoonlijke geschil zijn daarbij verschillende zaken.
Recente artikelen
