Nieuwe kilometerheffing voor vrachtwagens: dit is hoe de gewone Vlaming het zal voelen in de portemonnee

Wat is deze kilometerheffing precies?

Vanaf 1 juli 2026 voert Vlaanderen een vernieuwde kilometerheffing voor vrachtwagens in waarbij de uitstoot van CO2 centraal staat. De bestaande kilometerheffing bestaat al sinds 2016 en verplicht vrachtwagens van meer dan 3,5 ton om te betalen voor elke kilometer die ze op bepaalde Belgische wegen rijden.

Via een gps-systeem in de vrachtwagen wordt geregistreerd hoeveel kilometers gereden worden, waarna automatisch een tarief wordt aangerekend. Tot nu toe werd dat bedrag vooral bepaald door het gewicht van de vrachtwagen en de Europese uitstootnorm van de motor. Vanaf 2026 komt daar ook een CO2-gebaseerde toeslag bij. Oudere dieselvrachtwagens zullen daardoor aanzienlijk meer betalen, terwijl elektrische vrachtwagens en nieuwere modellen goedkoper uitkomen.

Bijna alles wordt per vrachtwagen vervoerd

Hoewel de maatregel officieel gericht is op transportbedrijven, zal de impact uiteindelijk ook voelbaar worden voor gewone Vlaamse gezinnen. Vrijwel alles wat consumenten dagelijks kopen, wordt namelijk met vrachtwagens vervoerd. Voeding, kleding, meubels, elektronica, bouwmaterialen en online bestellingen leggen allemaal een traject af via de weg.

Zodra transportkosten stijgen, proberen bedrijven die extra kosten gedeeltelijk door te rekenen aan klanten. Daardoor zullen veel producten waarschijnlijk langzaam duurder worden. Volgens Comeos zal de "consument de kilometerheffing betalen".

Kleine prijsstijingen in het dagelijkse leven

Voor de gemiddelde Vlaming zal dat niet meteen zichtbaar zijn als een aparte belasting, maar eerder als een reeks kleine prijsstijgingen die zich verspreiden over het dagelijkse leven. Supermarkten werken met kleine winstmarges en zijn sterk afhankelijk van transport. Hogere kilometerkosten voor leveranciers kunnen daardoor snel leiden tot duurdere voedingsproducten.

Ook online shoppen kan duurder worden. Veel webwinkels bieden vandaag gratis levering aan, maar wanneer transportbedrijven meer moeten betalen per gereden kilometer, kunnen leveringskosten stijgen of kunnen gratis verzendingen verdwijnen.

Zware gevolgen voor de bouw

De bouwsector wordt mogelijk nog harder getroffen. Materialen zoals beton, bakstenen, hout en staal worden voortdurend met vrachtwagens vervoerd. Hogere transportkosten kunnen daarom rechtstreeks leiden tot duurdere renovaties en bouwprojecten.

Gezinnen die willen verbouwen of bouwen, kunnen daardoor geconfronteerd worden met extra kosten bovenop de al hoge prijzen van de afgelopen jaren. Zelfs kleinere renovaties kunnen duurder worden doordat leveranciers hogere transportkosten doorrekenen.

Mensen op het platteland zullen het meer voelen

De impact van de nieuwe kilometerheffing zal bovendien niet voor iedereen gelijk zijn. Mensen in landelijke gebieden kunnen relatief harder getroffen worden dan inwoners van steden. In landelijke regio’s zijn grotere afstanden nodig voor leveringen aan winkels en woningen, waardoor logistieke kosten sneller oplopen.

Daarnaast zijn veel inwoners van landelijke gemeenten afhankelijk van de auto voor woon-werkverkeer, boodschappen en schoolritten. Daardoor groeit ook de bezorgdheid dat deze vrachtwagenheffing op termijn een opstap kan vormen naar een kilometerheffing voor gewone personenwagens.

Ook voordelen

Voorstanders benadrukken dat de nieuwe kilometerheffing ook voordelen kan opleveren. Ze hopen dat transportbedrijven sneller zullen investeren in milieuvriendelijkere vrachtwagens en dat de extra inkomsten gebruikt worden voor infrastructuur en mobiliteitsprojecten.

Toch blijft bij veel Vlaamse gezinnen vooral de financiële bezorgdheid overheersen. In een periode van stijgende levensduurte vrezen velen dat ook deze maatregel uiteindelijk opnieuw voelbaar zal worden in hun dagelijkse uitgaven.