Gasprijs schiet de hoogte in: hoeveel meer zullen we betalen?

Aardgas
Afbeelding bron: Photonews

De gasprijs is de voorbije weken fors gestegen. Nieuwe koudeperiodes, dalende voorraden en geopolitieke onzekerheid zorgen voor druk op de markt, met gevolgen voor gezinnen met een variabel contract.

Prijsstijging zet markt onder spanning

Sinds begin dit jaar is de gasprijs merkbaar opgelopen. De TTF-notering schommelt intussen rond 40 euro per megawattuur, na weken van stijging. Volgens expert Matthias Detremmerie is de evolutie opvallend. “Het is wel veertig procent meer dan wat het begin januari was”, klinkt het in Het Nieuwsblad.

De recente versnelling, waarbij de prijs in enkele dagen met een vijfde toenam, wordt door marktvolgers als uitzonderlijk omschreven. Hoewel het niveau niet historisch hoog is, vormt de plotse knik een duidelijke trendbreuk na maanden van lage prijzen.

Weersomstandigheden zorgen voor extra druk

De recente koudeperiodes spelen een belangrijke rol in de prijsevolutie. Zowel in de Verenigde Staten als in Europa wordt een aanhoudend winterprik verwacht. Detremmerie benadrukt dat de markt zich heeft mispakt aan de intensiteit van de winter. “We hebben ons met z’n allen wat verslikt in die winterkou.” Door de hogere vraag naar verwarming stijgt het verbruik sneller dan voorzien, wat de druk op de voorraden vergroot.

Voorraadniveaus dalen sneller dan verwacht

De Europese gasvoorraden waren bij de start van de winter al minder goed gevuld dan in eerdere jaren. Detremmerie wijst erop dat de reserves begin dit jaar nog rond 57 procent lagen. De koude januarimaand heeft dat niveau verder aangetast. “We zitten nu op 37 procent, en dat is op zich niet alarmerend weinig, maar het zou penibel kunnen worden.” Als de winter nog weken aanhoudt, kan de situatie nijpend worden. Een nieuwe daling met twintig procent zou de druk op de markt aanzienlijk verhogen.

Geopolitieke onzekerheid

Naast het weer spelen internationale spanningen mee. Europa is sinds het wegvallen van een groot deel van de Russische invoer sterk afhankelijk van vloeibaar aardgas uit de Verenigde Staten. Detremmerie schetst de huidige verdeling: “Het gas dat ons bereikt via Zeebrugge komt voor een derde nog altijd uit Rusland, voor een derde uit het Midden-Oosten en nu ook voor een derde uit de VS.” 

De vraag of de energiedeal tussen Europa en de VS onder druk komt te staan, voedt de onzekerheid op de markt. Toch blijft het huidige prijsniveau ver onder de piek van de energiecrisis, toen de markt boven 180 euro per megawattuur ging.

Lees ook: Nieuwe nettarieven bekendgemaakt: Prijsveranderingen voor gas en elektriciteit

Impact op gezinnen met variabel contract

De recente stijging vertaalt zich geleidelijk naar de energiefactuur. Gezinnen met een vast contract blijven beschermd, maar dat geldt nog slechts voor een minderheid. Detremmerie verwacht dat de gemiddelde maandprijs voor januari en februari hoger zal uitvallen.

Alles samen schat ik dat het voor een gemiddeld gezin enkele tientallen euro’s verschil per maand zal uitmaken de rest van de winter”, besluit hij. Zodra de winter voorbij is, moeten de voorraden opnieuw worden aangevuld. Hoe de geopolitieke situatie evolueert, zal volgens Detremmerie mee bepalen tegen welke prijs dat kan gebeuren.