Interview. Expert legt uit: deze symptomen mag je tijdens een hittegolf niet negeren

photo-collage Joris Moonens Departement Zorg en Pixabay

Met tropische temperaturen in het vooruitzicht roept Departement Zorg op tot extra waakzaamheid. Want langdurige blootstelling aan hitte en zon kan ook ernstige gevolgen hebben voor onze gezondheid. Van milde verschijnselen zoals zonnebrand en uitdroging tot ernstigere gezondheidseffecten zoals hitte-uitputting en zelfs een levensbedreigende hitteberoerte. Volgens Joris Moonens, woordvoerder van Departement Zorg, mogen we de risico's niet onderschatten.

"Bij zeer warme omgevingstemperaturen kunnen zich een aantal plotse gezondheidsproblemen voordoen", waarschuwt Moonens. "We denken aan uitdroging, zonnebrand, warmtekrampen, uitputting door hitte of in het ergste geval een hitteberoerte", laat hij weten aan Redactie24.

De eerste symptomen zijn vaak onschuldig

De eerste gezondheidseffecten van hitte zijn meestal relatief mild. Toch zijn ze volgens Departement Zorg een belangrijk signaal dat het lichaam moeite heeft om af te koelen. "De eerste gezondheidseffecten wanneer je je lichaam blootstelt aan hitte zijn meestal niet zo kritisch en kunnen vrij mild zijn."

Zo kunnen mensen last krijgen van huidirritatie, huiduitslag of zonnebrand. Vooral zonnebrand komt vaak nog voor tijdens warme en zonnige dagen. "De huid voelt pijnlijk aan en is rood en warm. Er kunnen blaren op de huid ontstaan."

Bij zonnebrand adviseert Departement Zorg om de zon onmiddellijk te vermijden, de huid te verkoelen met koude doeken of een frisse douche en een hydraterende lotion aan te brengen. Wanneer er blaren ontstaan, mogen die vooral niet worden opengeprikt.

Je lichaam langdurig blootstellen aan hitte kan ernstige gevolgen hebben

Wanneer het lichaam langdurig wordt blootgesteld aan hoge temperaturen en onvoldoende vocht binnenkrijgt, kunnen ernstigere gezondheidsproblemen ontstaan. "Als je je lichaam langdurig blijft blootstellen aan hitte en onvoldoende drinkt, dan kan je ernstige gezondheidsklachten krijgen."

Een van de eerste ernstige signalen is hitte-uitputting. Dat ontstaat wanneer het lichaam veel vocht verliest en moeite heeft om de temperatuur onder controle te houden. Hitte-uitputting treedt op na een periode van hitte waarbij het lichaam uitdroogt. Dit kan de voorbode zijn van een hitteberoerte.

Hoe herken je hitte-uitputting?

Volgens Departement Zorg zijn er verschillende symptomen die kunnen wijzen op hitte-uitputting. Kenmerkend zijn duizeligheid, flauwte, vermoeidheid en hoofdpijn. Daarnaast gaat het lichaam vaak hevig zweten en voelt de huid koud, bleek en klam aan. Ook misselijkheid, braken en hittekrampen kunnen optreden. Je lichaamstemperatuur is nog normaal of licht verhoogd, maar het lichaam geeft duidelijk signalen dat het moeite heeft met de warmte.

Wat moet je doen bij hitte-uitputting?

Wie symptomen van hitte-uitputting ervaart, moet volgens Departement Zorg zo snel mogelijk verkoeling zoeken. Zoek een koele plek op. Drink water, maar in kleine hoeveelheden tegelijk. Daarnaast wordt aangeraden om strakke kleding los te maken en het lichaam actief af te koelen met natte doeken of een koele douche.

Wanneer de klachten langer dan een uur aanhouden, verergeren of gepaard gaan met braken, is medische hulp noodzakelijk. Zoek medische hulp wanneer je moet braken, wanneer de klachten erger worden of wanneer de klachten langer dan één uur aanhouden.

Hitteberoerte is een levensbedreigende noodsituatie

In ernstige gevallen kan hitte-uitputting overgaan in een hitteberoerte of hitteslag. Dat is volgens Departement Zorg een medische urgentie waarbij snel handelen levens kan redden. Een hitte-uitputting kan in het allerergste geval overgaan in een hitteberoerte en ernstige complicaties geven.

Een hitteberoerte herken je onder meer aan een extreem hoge lichaamstemperatuur, een versnelde hartslag, een rode en droge huid, hevige hoofdpijn, braken, verwardheid of bewustzijnsverlies. Dit is een medische urgentie die, indien niet behandeld, in korte tijd tot de dood kan leiden.

Bel onmiddellijk 112 bij bewustzijnsverlies

Wanneer iemand door de hitte het bewustzijn verliest, moet onmiddellijk de hulpdiensten worden verwittigd. Verliest iemand het bewustzijn, bel dan onmiddellijk 112 en volg de instructies van de hulpdiensten. In afwachting van de hulpdiensten moet het slachtoffer naar een koele plaats worden gebracht en actief worden gekoeld. Druppel, giet of sproei water over de hele huid om verkoeling te brengen. Ook icepacks in de nek, oksels en liesstreek kunnen helpen om de lichaamstemperatuur te verlagen.

Voorkomen blijft de beste bescherming

Volgens Joris Moonens kunnen veel hittegerelateerde gezondheidsproblemen worden voorkomen door eenvoudige basismaatregelen te volgen. "Voldoende water drinken, de zon vermijden tijdens de warmste uren van de dag, lichte kleding dragen en regelmatig verkoeling opzoeken blijven de belangrijkste adviezen", benadrukt de woordvoerder nog een keer uitdrukkelijk.