Interview. Je nu al wapenen tegen de volgende droogte? Professor geeft simpel advies

photo-collage Patrick Willems hydroloog KU Leuven en Pixabay byrev
Afbeelding bron: Pixabay/byrey

Na een lange periode van droogte en tropische temperaturen de afgelopen maanden is regen momenteel meer dan welkom. Maar het water dat nu uit de lucht valt, hoeft niet zomaar via de straat en riolering te verdwijnen. Ook in je eigen tuin kan je nu al maatregelen nemen om regenwater beter op te vangen en in de bodem te laten infiltreren. Professor hydrologie Patrick Willems van KU Leuven legt uit hoe je dat eenvoudig kan aanpakken.

Laat regenwater zoveel mogelijk in je tuin

Wie tijdens een regenbui ziet hoeveel water er op het dak en terras terechtkomt, beseft al snel hoeveel kostbaar regenwater er verloren kan gaan. Volgens Patrick Willems is het belangrijk om dat water zoveel mogelijk ter plaatse te houden, vertelt de professor gespecialiseerd in hydrologie en waterbeheer aan Redactie24.

"We moeten proberen om ervoor te zorgen dat regenwater zoveel mogelijk ter plaatse blijft, op ons eigen perceel, in de regenwaterput of laten insijpelen in de bodem, en zo weinig mogelijk naar de riolering te laten gaan."

Dat zorgt ervoor dat er meer water in de bodem terechtkomt en uiteindelijk het grondwater aanvult. Dat water kan later opnieuw van belang zijn wanneer een droge periode aanbreekt.

Regenwaterput kan een groot verschil maken

Een van de meest efficiënte oplossingen is het gebruik van regenwater in plaats van drinkwater voor bepaalde toepassingen in huis. Een regenwaterput plaatsen waar mogelijk is daarbij een oplossing. Daarin kan je regenwater opvangen en later gebruiken voor toepassingen waarvoor geen drinkwater nodig is. Denk bijvoorbeeld aan het doorspoelen van het toilet, de wasmachine en het water geven van de tuin.

Volgens Willems wordt een groot deel van het drinkwater momenteel gebruikt voor zaken waarvoor regenwater perfect geschikt is. "Op dit ogenblik gaat ongeveer de helft van al het water wat in Vlaanderen gebruikt wordt aan drinkwater, eigenlijk naar toepassingen waar je perfect regenwater voor kunt gebruiken. Als we bij wijze van spreken allemaal een regenwaterput zouden installeren, dan zouden wij het drinkwaterverbruik in Vlaanderen kunnen halveren."

Geen regenwaterput? Ook dan kan je water bijhouden

Je hoeft echter niet meteen een regenwaterput te laten installeren om meer regenwater in je tuin te houden. Ook zonder put kan je ervoor zorgen dat water van je dak niet rechtstreeks naar de riolering verdwijnt.

Een mogelijkheid is om de regenpijp af te koppelen van de riolering en het water naar de tuin te leiden. Dat kan bijvoorbeeld richting het gazon of een lager gelegen deel van de tuin, waar het water rustig in de bodem kan infiltreren.

"Op die manier kan het regenwater dan gewoon de grond in gaan." Het water blijft zo langer op of rond je eigen perceel en kan bijdragen aan de aanvulling van het grondwater.

Minder verharding betekent meer ruimte voor regenwater

Ook de inrichting van je tuin speelt een belangrijke rol. Hoe meer je tuin bestaat uit volledig verharde oppervlakken, hoe minder mogelijkheden regenwater krijgt om rechtstreeks in de bodem te trekken. Minder verharding aanleggen kan daarom helpen om meer water te laten infiltreren. Een terras, tuinpad of andere verharde zone kan je bijvoorbeeld beperken tot waar die echt nodig is.

Een groene tuin biedt het regenwater meer mogelijkheden om in de bodem terecht te komen. Dat is niet alleen interessant voor het grondwater, maar kan er ook voor zorgen dat je eigen tuin minder snel uitdroogt.

Laat op sommige plekken het gras wat langer worden

Een eenvoudige maatregel waarvoor je geen grote werken hoeft uit te voeren, is het laten groeien van hoger gras of het aanplanten van diepwortelende vegetatie. "De wortels van hogere grassen maken kleine openingen in de bodem, 'macro poriën': openingen waarlangs water gemakkelijker de grond kan binnendringen." 

Bij hevige regen blijft er in deze zones van de tuin bovendien minder water op het oppervlak staan, omdat het sneller in de bodem kan wegstromen. Je kunt er bijvoorbeeld voor kiezen om in bepaalde zones van je tuin het gras wat langer te laten groeien of daar hogere grassen en andere diepwortelende planten te voorzien.

Zo help je je tuin en het grondwater

Regenwater in je eigen tuin houden heeft dus meerdere voordelen. Het water kan infiltreren en bijdragen aan het grondwater, terwijl je tuin tijdens een volgende droge periode over meer vocht kan beschikken. "Al die zaken helpen tegen droogte", zegt de specialist. Bovendien kan je eigen tuin daardoor minder snel uitdrogen en hoef je planten mogelijk minder snel water te geven.

De regen die nu valt, is met andere woorden een kans om vooruit te kijken. Door regenwater op te vangen, minder te verharden en water meer ruimte te geven om in de bodem te infiltreren, kan je vandaag al maatregelen nemen die je tuin beter voorbereiden op een volgende droge zomer.