Hier zijn fatbikes voortaan verboden: al tientallen boetes uitgedeeld

Fatbike controle politie
Afbeelding bron: Redactie24

Fatbikes zorgen al maanden voor discussie in Nederland en ook in België neemt de aandacht voor het fenomeen toe. Vooral opgefokte fatbikes die veel sneller rijden dan wettelijk toegelaten, leiden regelmatig tot klachten en gevaarlijke situaties. In Nederland worden ondertussen nieuwe maatregelen voorbereid, terwijl sommige steden al zelf ingrijpen. Dat roept de vraag op of ook België op termijn moet nadenken over fatbikevrije zones op drukke locaties.

Nederland zet volgende stap

De Nederlandse minister van Infrastructuur Vincent Karremans kondigde eind april aan dat hij werkt aan een minimumleeftijd voor bestuurders van fatbikes. Daarnaast wil hij ook een wettelijke basis creëren voor zogenaamde fatbikevrije zones. Het doel is dat die maatregelen, net als een helmplicht, vanaf september 2027 van kracht worden.

Niet iedereen wil echter zo lang wachten. In Enschede en Amsterdam zijn ondertussen al gebiedsverboden voor fatbikes ingevoerd. Vooral in Amsterdam wordt de situatie nauwlettend gevolgd. In het drukbezochte Vondelpark werden tussen 25 mei en 8 juni al 39 boetes en 31 waarschuwingen uitgedeeld aan bestuurders die het verbod negeerden. De gemeente wil met de proef onderzoeken of de verkeersveiligheid daadwerkelijk verbetert.

Waarom worden fatbikes geweerd?

Wat Nederland nu doet, is niet overal fatbikes verbieden. De maatregelen richten zich vooral op plaatsen waar veel wandelaars, kinderen en fietsers samenkomen. Denk daarbij aan stadsparken, recreatiegebieden en andere drukke locaties waar verschillende weggebruikers elkaar voortdurend kruisen.

Volgens de Nederlandse autoriteiten waren er op sommige plaatsen veel klachten over overlast, bijna-aanrijdingen en onveilige situaties. Door fatbikes tijdelijk uit bepaalde zones te weren, wil men nagaan of het aantal incidenten afneemt.
Vooral opgevoerde exemplaren vormen probleem

Het grootste probleem is volgens veel politiediensten niet de fatbike zelf, maar wel de opgefokte varianten. Sommige voertuigen halen snelheden van 40, 50 of zelfs 60 kilometer per uur, terwijl ze eruitzien als een gewone elektrische fiets.

Ook problemen in ons land

Ook in België maakt de politie hier melding van. Wanneer een fatbike wordt opgefokt, ontstaat een heel andere situatie dan bij een standaard elektrische fiets die wettelijk beperkt is tot 25 kilometer per uur.

Daarom klinkt vaak de oproep om vooral strenger te controleren. Door meer controles uit te voeren en gevaarlijke voertuigen sneller in beslag te nemen, kan de focus volgens voorstanders worden gelegd op de groep die het grootste risico vormt voor de verkeersveiligheid.

Fatbike
Afbeelding bron: Shutterstock.com/Lea Rae

Zou dat ook in België kunnen werken?

In België bestaan momenteel nog geen fatbikevrije zones zoals in sommige Nederlandse steden. Toch zou zo'n aanpak volgens verschillende waarnemers op bepaalde plaatsen kunnen werken.

Denk bijvoorbeeld aan drukke stadsparken, winkelstraten, promenades aan zee, recreatiedomeinen of schoolomgevingen tijdens bepaalde uren van de dag. Niet omdat elke fatbike automatisch gevaarlijk is, maar omdat hoge snelheden op zulke locaties sowieso ongewenst zijn.

Veel voetgangers, ouders met jonge kinderen en ouderen ervaren het als onveilig wanneer voertuigen met hoge snelheid door drukke wandelgebieden rijden. Vanuit dat oogpunt kan een gerichte aanpak op specifieke locaties begrijpelijk zijn.

Er is ook een belangrijk tegenargument

Tegenstanders wijzen echter op een belangrijk juridisch punt. Een legale fatbike die maximaal 25 kilometer per uur rijdt, wordt beschouwd als een gewone elektrische fiets. Daardoor rijst de vraag waarom een fatbike verboden zou worden terwijl een klassieke e-bike exact dezelfde snelheid mag halen.

Dat is ook de reden waarom Nederland ervoor kiest om de maatregel te koppelen aan specifieke zones en niet aan het volledige wegennet. Op die manier wordt niet het voertuig zelf geviseerd, maar wel het gebruik ervan op plaatsen waar de verkeersveiligheid onder druk staat.