Dodelijke vis verovert Middellandse Zee: experts slaan alarm voor vakantiegangers
Wie deze zomer naar de Middellandse Zee reist, krijgt mogelijk te maken met een opvallende en ongewenste nieuwkomer. De zilverwangkogelvis, een giftige vissoort die oorspronkelijk uit de Rode Zee afkomstig is, breidt zijn leefgebied steeds verder uit. Overheden, wetenschappers en gezondheidsinstanties waarschuwen voor de risico’s, die variëren van ernstige vergiftigingen tot zware bijtwonden.
Wat maakt deze kogelvis zo gevaarlijk?
De zilverwangkogelvis (Lagocephalus sceleratus) staat bekend als een van de gevaarlijkste invasieve vissoorten in de Middellandse Zee. Het grootste gevaar schuilt in het gif tetrodotoxine, een uiterst krachtige neurotoxine die voorkomt in verschillende delen van het lichaam van de vis.
De Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties (FAO) waarschuwt dat de soort een bijzonder krachtig gif bevat dat ernstige gevolgen kan hebben voor de menselijke gezondheid. Het gif bevindt zich vooral in de lever, de voortplantingsorganen, de huid en de ingewanden.
Een belangrijk aandachtspunt is dat het gif niet verdwijnt tijdens het koken, bakken of grillen. Daardoor blijft de vis gevaarlijk, zelfs wanneer hij wordt bereid zoals andere eetbare vissoorten. Om die reden is de verkoop van deze vis binnen de Europese Unie verboden.
Daarnaast beschikt de kogelvis over sterke, snavelachtige tanden. Volgens de Europese Commissie kan de soort niet alleen visnetten beschadigen, maar ook ernstige verwondingen veroorzaken bij mensen.
Wat gebeurt er als je vergiftigd raakt?
Wie het gif binnenkrijgt door de vis te eten, kan snel symptomen ontwikkelen. Medische studies die zijn verzameld door het Amerikaanse National Center for Biotechnology Information beschrijven hoe de eerste klachten vaak beginnen met tintelingen rond de mond, gevoelloze lippen en misselijkheid.
Daarna kunnen spierzwakte, duizeligheid en verlammingsverschijnselen optreden. In ernstige gevallen worden ook de ademhalingsspieren aangetast, waardoor levensgevaarlijke ademhalingsproblemen kunnen ontstaan.
Volgens onderzoekers zijn wereldwijd al meerdere sterfgevallen geregistreerd na consumptie van deze vis. Een bijkomend probleem is dat er geen specifiek tegengif bestaat. Artsen kunnen enkel ondersteunende zorg bieden totdat het lichaam het gif heeft afgebroken.
Ook zonder vergiftiging kan de vis gevaarlijk zijn. In verschillende landen rond de Middellandse Zee werden de voorbije jaren zwemmers en vissers gebeten. Sommige verwondingen waren zo ernstig dat medische ingrepen noodzakelijk waren.
Waar komt de kogelvis voor?
De zilverwangkogelvis bereikte de Middellandse Zee via het Suezkanaal. Wetenschappers spreken van een zogenaamde invasieve soort: een dier dat zich buiten zijn oorspronkelijke leefgebied vestigt en daar snel uitbreidt.
Volgens de Europese Commissie verspreidde de vis zich eerst langs de kusten van Egypte, Israël, Turkije, Cyprus en Griekenland. Inmiddels worden ook waarnemingen gemeld in Italië, Malta, Kroatië en andere delen van het Middellandse Zeegebied.
Onderzoekers vermoeden dat de stijgende zeetemperaturen de verdere verspreiding vergemakkelijken.[6] Daardoor kan de soort zich steeds verder naar het westen en noorden verplaatsen.
Moeten vakantiegangers zich zorgen maken?
Voor de gemiddelde toerist blijft het risico beperkt. Je wordt niet vergiftigd door naast een kogelvis te zwemmen en ontmoetingen met de soort blijven relatief zeldzaam.
Toch raden experts aan voorzichtig te zijn wanneer je zelf gaat vissen of vis koopt buiten de reguliere verkoopkanalen. De Europese Commissie benadrukt dat blijvende sensibilisering noodzakelijk is om inwoners en toeristen te informeren over de risico’s.
Wie een kogelvis vangt, laat hem daarom beter ongemoeid en brengt hem zeker niet mee naar huis voor consumptie. De opmars van deze soort toont vooral aan hoe snel exotische dieren zich kunnen verspreiden in een veranderend klimaat. Voor reizigers is kennis van de risico’s de beste bescherming.
Gerelateerde artikelen
Recente artikelen
