Oplichters worden overtuigender: zo proberen ze je spaargeld buit te maken

Beleggingsfraude kan beginnen met één advertentie

Beleggingsfraude hoeft helemaal niet te beginnen met een verdacht bericht vol schrijffouten. De aanpak kan er vandaag behoorlijk professioneel uitzien. Je ziet bijvoorbeeld een advertentie waarin een bekende persoon, ondernemer of financieel expert een interessante investering lijkt aan te prijzen.

Na één klik kom je op een website terecht die nauwelijks van een echte beleggingssite te onderscheiden lijkt. Er staan grafieken, rendementen, getuigenissen van klanten en soms zelfs contactgegevens van zogenaamde adviseurs.

Een andere methode begint via WhatsApp, Telegram, Facebook of een ander sociaal netwerk. Je wordt toegevoegd aan een groep waarin mensen enthousiast praten over aandelen, cryptomunten of andere investeringen. De positieve berichten kunnen het gevoel geven dat iedereen geld verdient en dat jij een kans laat liggen als je niet meedoet.

Net dat sociale bewijs maakt de truc zo krachtig. Als tientallen anderen enthousiast lijken, ga je sneller geloven dat de belegging betrouwbaar is.

Eerst vragen ze soms maar een klein bedrag

Oplichters proberen je niet noodzakelijk meteen duizenden euro's te laten storten. Een eerste bedrag kan bewust laag worden gehouden. Denk bijvoorbeeld aan enkele honderden euro's.

Daarna krijg je toegang tot een online omgeving waarin je zogezegde belegging te volgen is. Je ziet het bedrag stijgen. Misschien staat er na korte tijd zelfs een mooie winst op je scherm.

Dat kan ervoor zorgen dat je vertrouwen groeit. Alleen hoeft die winst helemaal niet te bestaan. Een frauduleus platform kan zelf bepalen welke bedragen en grafieken jij te zien krijgt. Het getal dat op je scherm staat, is daardoor niet automatisch geld dat werkelijk voor jou werd belegd.

Dan begint de druk om meer te storten

Zodra je overtuigd bent, verandert de aanpak vaak. De adviseur belt opnieuw en vertelt dat er een uitzonderlijke kans aankomt. Met een grotere investering zou je veel meer kunnen verdienen.

Misschien krijg je te horen dat je vandaag nog moet beslissen. Of dat andere klanten al grote bedragen hebben geïnvesteerd. Soms wordt zelfs voorgesteld om spaargeld vrij te maken omdat je deze kans anders zou missen.

Daar moet je bijzonder voorzichtig mee zijn. Een belegging verdwijnt niet plots omdat jij eerst rustig wilt controleren met welke onderneming je zaken doet. Grote tijdsdruk is juist een techniek waarmee fraudeurs proberen te voorkomen dat je informatie gaat opzoeken of iemand anders om advies vraagt.

Hoge winsten en weinig risico klinken aantrekkelijk

Een andere belangrijke waarschuwing is een combinatie die bijna iedereen graag hoort: veel rendement en nauwelijks risico.

Oplichters kunnen spectaculaire opbrengsten beloven met aandelen, cryptomunten, vastgoed, grondstoffen of andere investeringen. Ook artificiële intelligentie wordt gebruikt in advertenties. Een slim systeem zou automatisch de beste beleggingen selecteren, waardoor je zelf bijna niets meer hoeft te doen.

Dat klinkt gemakkelijk, maar beleggen brengt altijd risico's mee. Een partij die doet alsof mooie rendementen vrijwel gegarandeerd zijn, verdient daarom extra controle.

Laat je ook niet overtuigen door foto's van luxewagens, dure vakanties of screenshots waarop enorme winsten staan. Zulke beelden zeggen niets over de betrouwbaarheid van een investering.

Bekende gezichten kunnen zonder toestemming worden gebruikt

Een bekende presentator, ondernemer of andere bekende persoon zien verschijnen, geeft een advertentie onmiddellijk meer geloofwaardigheid. Dat weten oplichters ook.

Foto's en videobeelden kunnen worden gekopieerd en aangepast. Met artificiële intelligentie wordt het bovendien gemakkelijker om beeld en geluid te manipuleren. Daardoor kan het lijken alsof iemand een bepaalde investering persoonlijk aanbeveelt terwijl die persoon daar helemaal niets mee te maken heeft.

Klik daarom niet alleen omdat je een vertrouwd gezicht ziet. Zoek zelf op of de persoon werkelijk iets over die investering heeft gezegd en controleer vooral de onderneming die achter het aanbod zit.

Controleer de aanbieder voordat je één euro stort

Je kunt jezelf veel problemen besparen door vóór een betaling enkele controles uit te voeren. Zoek de volledige naam van de onderneming op en kijk of ze de vereiste toelatingen heeft om haar diensten aan te bieden.

Controleer daarnaast of financiële toezichthouders al voor het bedrijf of platform hebben gewaarschuwd. Let ook goed op de website. Fraudeurs kunnen namen gebruiken die sterk lijken op die van bestaande financiële ondernemingen.

Een naam niet terugvinden op een waarschuwingslijst betekent overigens niet automatisch dat alles veilig is. Frauduleuze websites kunnen snel verschijnen en even snel weer verdwijnen.

Neem daarom voldoende tijd. Zoek zelf naar informatie en gebruik niet uitsluitend de links die je van de zogenaamde beleggingsadviseur ontvangt.

Extra betalen om je winst te krijgen is een alarmsignaal

Het echte probleem wordt voor veel slachtoffers duidelijk wanneer ze hun geld willen opnemen. Plots lukt dat niet.

Er moet eerst belasting worden betaald. Of administratiekosten. Misschien ontbreekt er een verificatie en moet je daarvoor opnieuw geld overmaken. Een andere uitleg kan zijn dat je account tijdelijk geblokkeerd is en alleen met een bijkomende storting kan worden vrijgegeven.

Betaal dan niet zomaar verder. De bedragen die je eerder op je scherm zag, kunnen fictief zijn. Door telkens een nieuwe reden te verzinnen om geld te vragen, proberen criminelen nog zoveel mogelijk uit het slachtoffer te halen.

Ook na de fraude kan er nog een tweede val komen

Heb je geld verloren, dan wil je dat uiteraard terug. Precies die hoop kan opnieuw worden misbruikt.

Er bestaan oplichters die slachtoffers benaderen met de boodschap dat ze verloren geld kunnen recupereren. Ze presenteren zich bijvoorbeeld als expert, juridisch tussenpersoon of gespecialiseerde organisatie.

Voor de procedure moet eerst betaald worden. Daarna volgen mogelijk nog extra kosten.

Wees daarom ook na een fraudegeval voorzichtig met onbekende partijen die plots beweren precies te weten wat je is overkomen en beloven je geld terug te halen.

Dit kun je doen als je twijfelt

Stop met betalen zodra je vermoedt dat er iets niet klopt. Neem bij een uitgevoerde overschrijving zo snel mogelijk contact op met je bank en verzamel alles wat met de fraude te maken heeft. Bewaar berichten, e-mails, telefoonnummers, rekeningnummers, screenshots en gegevens van de website.

Doe daarnaast aangifte en meld een verdachte beleggingsaanbieder bij de bevoegde instanties. Hoe sneller je reageert, hoe beter.

De eenvoudigste bescherming begint echter nog vóór de eerste betaling. Laat je niet opjagen, controleer met wie je zaken doet en wees extra kritisch wanneer iemand jou uit het niets benadert met een belegging die uitzonderlijk winstgevend zou zijn. Als een aanbod bijna te mooi klinkt om waar te zijn, is enkele minuten extra onderzoek veel waardevoller dan snel op de knop 'storten' drukken.