David Dehenauw ziet extreem weer aan einde van het jaar: "Bevestiging van weermodellen"

Seizoensmodellen wijzen richting natter weer

Een betrouwbare weersverwachting maken voor november of december is onmogelijk. Op zo'n lange termijn kunnen meteorologen hooguit kijken naar grotere patronen en kansen die in verschillende seizoensmodellen terugkomen. En precies daar ziet David Dehenauw momenteel iets interessants.

"Op langere termijn zien we in diverse seizoensmodellen wel een tendens naar een nattere periode, vooral in november en december", vertelt Dehenauw in Het Laatste Nieuws.

Dat betekent dus niet dat we nu al een kletsnat eindejaar in de agenda kunnen schrijven. Seizoensverwachtingen werken anders dan het weerbericht voor morgen of overmorgen. Ze proberen aan te geven of bepaalde omstandigheden over een langere periode waarschijnlijker zijn dan normaal.

Uitzonderlijk warme Noordzee speelt mee

Dehenauw krijgt daarbij naar de Noordzee. Het zeewater is bijzonder warm en dat kan gevolgen hebben zodra in het najaar andere weersystemen onze omgeving bereiken.

"Dat heeft ook te maken met de uitzonderlijk warme Noordzee", legt hij uit. "Warmer zeewater verdampt en bevat dus meer vocht, waardoor regenbuien intenser kunnen worden."

Dat principe is vrij eenvoudig voor te stellen. Warm water zorgt voor meer verdamping. Daardoor kan er meer waterdamp in de lucht terechtkomen. Als de weersomstandigheden vervolgens gunstig zijn voor buien of regenzones, is er potentieel meer vocht beschikbaar.

De uitzonderlijke toestand van het zeewater staat bovendien niet op zichzelf. Copernicus meldde dat de gemiddelde temperatuur van het zeeoppervlak buiten de poolgebieden in juli 2026 de hoogste ooit gemeten was voor die maand. Op 22 augustus werd met gemiddeld 21,1 graden zelfs een nieuw dagelijks mondiaal record bereikt.

Meer vocht betekent niet automatisch meer regen

Toch zit er een belangrijke nuance in het verhaal. Een warme Noordzee vlak bij onze deur betekent niet automatisch dat al dat extra beschikbare vocht boven België terechtkomt.

"Al betekent dat niet automatisch dat België ook meer neerslag krijgt. Alles hangt af van de windrichting", benadrukt Dehenauw. "Staat de wind anders, dan valt die extra regen elders."

De ligging van hoge- en lagedrukgebieden wordt daardoor bijzonder belangrijk. Een stroming die vochtige lucht vanaf zee naar ons land stuurt, kan een heel ander weertype opleveren dan een situatie waarin de wind uit een andere richting komt.

Daarom heeft het weinig zin om maanden vooraf al concrete hoeveelheden regen of aantallen regendagen te voorspellen. Kleine verschuivingen in de atmosferische circulatie kunnen uiteindelijk een groot verschil maken.

Na een bijzonder droge zomer kan contrast groot zijn

Een natter einde van het jaar zou extra opvallen na de zomer die we achter de rug hebben. Het KMI omschrijft de zomer van 2026 als uitzonderlijk warm en droog. Vooral tussen 1 juli en 15 augustus was de droogte opmerkelijk. In Ukkel ging het om de derde droogste periode sinds het begin van de metingen in 1892.

Daarbovenop kwamen meerdere hittegolven en opvallend veel warme dagen. Dat maakt een eventuele omslag naar een vochtiger weertype in het najaar des te opvallender.

Dat zo'n omslag mogelijk is, zagen we ook in eerdere jaren. In de herfst van 2023 verliep de periode tot half oktober relatief droog, waarna het weer compleet veranderde. Tussen 16 oktober en 30 november viel in Ukkel 202,6 millimeter neerslag, tegenover 107,9 millimeter normaal.

Dehenauw houdt nadrukkelijk een slag om de arm

Voorlopig is er dus vooral sprake van een signaal dat meerdere langetermijnmodellen laten zien. De combinatie van warm zeewater en een gunstige luchtstroming zou later dit jaar stevige regenperiodes kunnen opleveren, maar daarvoor moeten verschillende puzzelstukken precies goed vallen.

Dehenauw vat die onzekerheid zelf helder samen: "Het is een reëel risico, geen zekerheid."