Het verschil tussen een fatbike en een skinnybike

Een elektrische fiets die snelheden haalt waar je normaal eerder een auto of motor bij verwacht. Dat is wat de politie in het Nederlandse Enschede tegenkwam. Een jongere reed rond op een zwaar aangepaste skinnybike die bij een controle een snelheid van rond de 120 kilometer per uur aangaf. Het voertuig bleek bovendien voorzien van een gashendel en had zelfs geen ketting meer. Het incident laat meteen zien dat na de fatbike alweer een nieuw type elektrische tweewieler volop in de belangstelling staat.

Jongeren proberen weg te rijden voor politie

Het gebeurde vorige week in Enschede. Agenten zagen een groep jongeren met fatbikes en skinnybikes. Zodra de jongeren de politie opmerkten, gingen ze ervandoor. Eén van hen probeerde via het gras te ontsnappen, maar dat avontuur duurde niet lang. De politie wist hem tegen te houden.

Daarna trok vooral zijn tweewieler de aandacht. Het voertuig was uitgerust met een gashendel. Tijdens een test waarbij het aangedreven wiel vrij kon draaien, liep de snelheidsmeter op tot ongeveer 120 kilometer per uur. Op beelden van de controle kwam er een snelheid van 118 kilometer per uur.

Dat betekent overigens niet automatisch dat de tweewieler met een bestuurder erop daadwerkelijk 118 kilometer per uur op de openbare weg kon halen. Een onbelast draaiend wiel is iets anders dan een meting tijdens het rijden of op een daarvoor geschikte testbank. Wel was meteen duidelijk dat de normale begrenzing van een elektrische fiets hier ver te zoeken was.

Geen ketting meer aanwezig

Er was nog iets opvallends aan de fiets. Er zat geen ketting meer op, waardoor de bestuurder niet eens kon trappen. De aandrijving gebeurde dus met de motor en de gashendel. De politie nam het voertuig in beslag.

Een normale elektrische fiets in Nederland mag trapondersteuning bieden tot maximaal 25 kilometer per uur. De elektromotor mag een nominaal continu vermogen van maximaal 250 watt hebben en de motorondersteuning moet gekoppeld zijn aan het trappen. Een voertuig dat daar niet aan voldoet, kan niet zomaar als gewone elektrische fiets aan het verkeer deelnemen.

Maar wat is een skinnybike eigenlijk?

De naam klinkt misschien alsof het gewoon om een dunne elektrische fiets gaat, maar dat is niet helemaal het geval. Je kunt hem het makkelijkst zien als een nauwe verwant van de bekende fatbike. Het stevige frame en de opvallende uitstraling zijn gebleven, alleen zijn de extreem brede banden vervangen door veel smallere exemplaren.

Bij verschillende modellen zijn de banden minder dan zeven centimeter breed. Ter vergelijking: een typische fatbike kan banden van ongeveer tien centimeter breed hebben. Door de smallere banden is de fiets doorgaans wendbaarder en is er minder rolweerstand.

Skinnybike ontstond mede door discussie over fatbikes

Achter die smallere banden zit nog een ander verhaal. Nederlandse overheden zoeken al enige tijd naar mogelijkheden om overlast en gevaarlijk gebruik van fatbikes aan te pakken. Alleen blijkt het bijzonder moeilijk om wettelijk vast te leggen wat precies een fatbike is zonder tegelijkertijd allerlei andere elektrische fietsen onder dezelfde regels te laten vallen.

Dat probleem werd al voorzien in onderzoek dat in opdracht van het Nederlandse ministerie van Infrastructuur en Waterstaat werd uitgevoerd. Zodra je bijvoorbeeld een bepaalde bandbreedte gebruikt om een fatbike juridisch te definiëren, kunnen fabrikanten een vergelijkbaar voertuig maken met banden die nét smaller zijn. In het rapport werd de skinnybike zelfs uitdrukkelijk genoemd als voorbeeld.

Die ontwikkeling is inmiddels zichtbaar op straat. In Enschede gelden beperkingen voor fatbikes in het centrum. Daar worden voertuigen met smallere banden verkocht als alternatief. Ook in Amsterdam vallen dergelijke modellen buiten het lokale fatbikeverbod in het Vondelpark wanneer hun banden niet breder zijn dan zeven centimeter.

Een skinnybike mag niet zomaar sneller rijden

Dat de banden dunner zijn, betekent natuurlijk niet dat plots andere landelijke snelheidsregels gelden. Zolang zo'n model juridisch een gewone elektrische fiets is, gelden dezelfde technische voorwaarden als voor andere e-bikes. Trapondersteuning hoort bij 25 kilometer per uur te stoppen.

Precies daar zit het grote verschil tussen een normale skinnybike en het exemplaar dat de politie in Enschede aantrof. Een gewone uitvoering kan perfect als elektrische fiets worden verkocht en gebruikt. Een zwaar aangepast voertuig met een gashendel, zonder functionele trappers en met zulke extreme prestaties is een compleet ander verhaal.