Ambtenaar krijgt bijna 1.000 euro meer pensioen dan werknemer: dit zijn de cijfers

pensioen
Afbeelding bron: Shutterstock.com

Wie in België met pensioen gaat, krijgt niet noodzakelijk hetzelfde bedrag als iemand die een andere loopbaan achter de rug heeft. De verschillen tussen ambtenaren, werknemers en zelfstandigen zijn opvallend groot. Volgens de cijfers die PensionStat publiceert over de pensioenbedragen in januari 2025, ontvangt een gepensioneerde ambtenaar gemiddeld bijna 1.000 euro meer per maand dan een gepensioneerde werknemer. Het verschil met een gepensioneerde zelfstandige is nog groter.

Bijna 1.000 euro verschil tussen ambtenaren en werknemers

De cijfers op PensionStat maken duidelijk dat de drie wettelijke pensioenstelsels in België sterk van elkaar verschillen. Een gepensioneerde ambtenaar ontvangt gemiddeld 2.521,44 euro netto per maand. Voor een werknemer bedraagt het gemiddelde nettopensioen 1.565,31 euro. Dat is een verschil van 956,13 euro per maand.

Op jaarbasis loopt de kloof op tot 11.473,56 euro. Dat betekent dat een ambtenaar gemiddeld bijna 1.000 euro per maand meer overhoudt dan een werknemer. Voor gepensioneerden kan dat een aanzienlijk verschil maken in de ruimte die ze hebben voor vaste kosten, boodschappen, vrije tijd en onverwachte uitgaven.

Het gaat wel om gemiddelden. Niet iedere ambtenaar ontvangt meer pensioen dan iedere werknemer. Het uiteindelijke bedrag hangt onder meer af van de opgebouwde pensioenrechten en de loopbaan van de gepensioneerde.

Zelfstandigen krijgen gemiddeld nog minder

De vergelijking met zelfstandigen maakt het verschil nog duidelijker. Hun gemiddelde nettopensioen bedraagt 1.231,15 euro per maand. Dat is 334,16 euro minder dan het gemiddelde voor werknemers en 1.290,29 euro minder dan dat voor ambtenaren.

Een ambtenaar houdt op basis van deze cijfers dus gemiddeld iets meer dan het dubbele over van een zelfstandige. Anders gezegd: voor elke 100 euro die een zelfstandige gemiddeld aan nettopen­sioen ontvangt, krijgt een ambtenaar ongeveer 205 euro.

Op jaarbasis komt het verschil tussen ambtenaren en zelfstandigen neer op 15.483,48 euro. Dat is een aanzienlijk bedrag, zeker wanneer gepensioneerden hoofdzakelijk op hun wettelijke pensioen aangewezen zijn.

De cijfers tonen hoe sterk het pensioeninkomen samenhangt met het stelsel waarin iemand pensioenrechten heeft opgebouwd. Ze vertellen op zichzelf echter niet het volledige verhaal over de financiële situatie van alle gepensioneerden. Ook aanvullende pensioenen, spaargeld en andere inkomsten kunnen een rol spelen.

pensioenstelsels

Bron statistiek: PensionStat.be

Werknemers vormen veruit de grootste groep gepensioneerden

De verschillen zijn extra opvallend wanneer we kijken naar het aantal mensen dat onder elk stelsel valt. In de opgegeven cijfers zijn er 1.446.958 gepensioneerden in de groep werknemers. Daarmee vormen zij met voorsprong de grootste groep.

Bij de ambtenaren gaat het om 210.878 gepensioneerden. Dat is een veel kleinere groep, terwijl hun gemiddelde nettopensioen aanzienlijk hoger ligt. De verschillen raken dus niet alleen een beperkte groep mensen, maar ook een grote groep gepensioneerden die tijdens hun loopbaan als werknemer pensioenrechten hebben opgebouwd.

De aantallen moeten wel zorgvuldig worden geïnterpreteerd. Niet iedereen heeft uitsluitend in één stelsel gewerkt. Wie bijvoorbeeld eerst werknemer was en later ambtenaar werd, kan pensioenrechten uit verschillende stelsels combineren.

Gemengde pensioenen maken de vergelijking complexer

Een deel van de Belgische gepensioneerden ontvangt een gemengd pensioen. Dat kan bijvoorbeeld gaan om iemand die zowel als werknemer als ambtenaar werkte, of om iemand die tijdens zijn loopbaan werknemer en zelfstandige was. Combinaties met een periode als zelfstandige en een periode als ambtenaar komen eveneens voor of zelfs een combinatie van de 3 verschillende stelsels.

In zulke gevallen worden pensioenrechten opgebouwd in meerdere stelsels. Het uiteindelijke pensioen hangt af van de rechten die iemand in elk stelsel heeft verworven. Daardoor past niet iedere gepensioneerde netjes in één eenvoudige categorie.

PensionStat wijst er bovendien op dat het nettobedrag niet altijd rechtstreeks aan één afzonderlijk pensioenrecht kan worden gekoppeld. De Federale Pensioendienst bundelt verschillende pensioenrechten en bepaalde uitkeringen in één betaling. De nettobedragen moeten daarom met de nodige voorzichtigheid worden vergeleken.