Onderzoekers van VUB waarschuwen voor dure producten tegen rugpijn

Veel behandelingen helpen amper bij lage rugpijn

Volgens de onderzoekers blijft lage rugpijn één van de duurste en meest voorkomende problemen van de Westerse samenleving. Opvallend daarbij is dat heel wat patiënten nog steeds kiezen voor behandelingen waarvoor weinig wetenschappelijk bewijs bestaat.

Met de ‘8 geboden bij lage rugpijn’ wil het PijnWijzer netwerk van de VUB mensen beter informeren. De onderzoekers benadrukken dat ze geen nieuwe richtlijnen introduceren, maar bestaande wetenschappelijke inzichten toegankelijker willen maken voor het grote publiek.

De rode draad door alle adviezen is duidelijk: actief herstel, beweging en inzicht in pijn blijken veel belangrijker dan snelle wonderoplossingen.

“Bewegen is het belangrijkste onderdeel van herstel”

Volgens de experts is voldoende bewegen de belangrijkste pijler in de behandeling van lage rugpijn. Daarbij maakt het niet zoveel uit welke vorm van beweging iemand kiest.

Wandelen, fietsen, zwemmen of oefeningen bij de kinesist kunnen allemaal helpen. Onderzoekers benadrukken ook dat er geen “gevaarlijke bewegingen” bestaan die de rug structureel beschadigen.

Mensen met rugpijn worden daarom aangemoedigd om actief te blijven en zich eventueel te laten begeleiden door een kinesitherapeut.

Rugpijn betekent niet automatisch schade

Veel patiënten denken bij rugpijn meteen aan een versleten rug, een beschadigde tussenwervelschijf of artrose. Toch blijkt dat rugpijn zelden betekent dat er ernstige structurele schade aanwezig is.

Pijn kan namelijk blijven bestaan, zelfs wanneer een oorspronkelijke blessure al volledig genezen is. Daarom is inzicht in hoe pijn werkt volgens de experts cruciaal.

Wie begrijpt hoe pijn ontstaat en waarom die kan aanhouden, ervaart vaak minder angst en durft sneller opnieuw te bewegen. Dat bevordert uiteindelijk ook het herstel.

Slaap, stress en levensstijl spelen grote rol

De VUB wijst erop dat levensstijl een veel grotere invloed heeft op rugpijn dan veel mensen beseffen. Factoren zoals slaaptekort, stress, roken, slechte voeding en een zwakke conditie kunnen pijn versterken en herstel vertragen. Een gezonde levensstijl is dan ook geen detail, maar een essentieel onderdeel van de behandeling van langdurige rugpijn.

Experts waarschuwen voor “wonderoplossingen”

De onderzoekers halen ook hard uit naar commerciële producten die beloven rugpijn snel te genezen. Dure matrassen, trilplaten, elektrotherapietoestellen en kleurrijke tape worden vaak agressief verkocht, terwijl wetenschappelijk bewijs ontbreekt.

Zo verwijst de VUB naar een studie rond het Soleve® elektrotherapietoestel van het bedrijf Nervomatrix. Volgens de onderzoekers werkte dat toestel niet beter dan de placebo groep. Daarom mensen met rugklachten op om kritisch te blijven voor behandelingen die spectaculaire resultaten beloven.

“Kraken”, naalden en chirurgie zijn zelden dé oplossing

Ook behandelingen zoals dry needling, acupunctuur, infiltraties of het “kraken” van de rug krijgen een genuanceerde beoordeling van de onderzoekers.

Volgens de VUB kunnen zulke technieken soms tijdelijk pijn verlichten, maar lossen ze het onderliggende probleem meestal niet op. Bovendien zouden ze enkel een beperkte meerwaarde hebben wanneer ze gecombineerd worden met actieve therapie zoals oefentherapie of sport.

Chirurgie blijkt volgens de onderzoekers zelfs zelden de juiste oplossing bij gewone lage rugpijn. Enkel bij specifieke en eerder zeldzame aandoeningen kan een operatie nuttig zijn.

Actief herstel blijft volgens experts de sleutel

De belangrijkste boodschap van de onderzoekers is dat patiënten zelf een actieve rol moeten spelen in hun herstelproces.

Bewegen, oefenen, inzicht krijgen in pijn en werken aan levensstijl blijken volgens de huidige wetenschappelijke inzichten veel effectiever dan passieve behandelingen of snelle oplossingen.

De experts pleiten daarom voor minder focus op dure interventies zonder bewezen meerwaarde en meer aandacht voor zelfmanagement, beweging en gedragsverandering.