Enorme kloof: dit pensioen ontvangen ambtenaren, werknemers en zelfstandigen

Gemiddeld pensioen in België ligt op ruim 2.000 euro

Volgens de cijfers van Pensionstat bedroeg het gemiddeld brutopensioen in januari 2025 in België 2.076,68 euro per maand. Dat gemiddelde lijkt op het eerste gezicht redelijk evenwichtig, maar wie dieper kijkt, ziet dat de verschillen tussen de verschillende pensioenstelsels enorm zijn.

Het pensioenbedrag hangt namelijk sterk af van het statuut waarin iemand zijn loopbaan heeft opgebouwd: als ambtenaar, werknemer of zelfstandige.

Ambtenarenpensioen ligt ver boven het gemiddelde

Het gemiddeld brutopensioen van een ambtenaar bedroeg 3.588,60 euro per maand. Dat is ruim 1.500 euro meer dan het algemene gemiddelde en meer dan dubbel zoveel als het gemiddelde pensioen van een werknemer.

Deze hogere pensioenen zijn historisch gegroeid doordat ambtenaren lange tijd een gunstiger pensioenstelsel hadden, gebaseerd op de laatste lonen in plaats van op het volledige loopbaaninkomen. 

Werknemers krijgen gemiddeld 1.749 euro pensioen

Voor werknemers lag het gemiddeld brutopensioen op 1.749,17 euro per maand in januari 2025. Dat is aanzienlijk lager dan bij ambtenaren, maar nog steeds duidelijk hoger dan bij zelfstandigen. 

Het pensioen van werknemers wordt berekend op basis van het loon en de loopbaanduur, waarbij het volledige carrièreverloop een rol speelt. Wie deeltijds werkte of periodes van werkloosheid kende, ziet dat vaak terug in een lager pensioenbedrag. Voor veel werknemers blijft het wettelijk pensioen daardoor onvoldoende om dezelfde levensstandaard aan te houden na pensionering.

Zelfstandigen hebben veruit het laagste pensioen

De laagste gemiddelde pensioenbedragen vinden we bij zelfstandigen. Hun gemiddeld brutopensioen bedraagt slechts 1.284,89 euro bruto per maand. 

Hoewel er de voorbije jaren verschillende maatregelen kwamen om zelfstandigen beter te beschermen, blijft hun pensioen gemiddeld nog altijd opvallend lager dan dat van werknemers en ambtenaren.

Waarom zijn de verschillen zo groot?

De verschillen tussen de pensioenbedragen komen vooral voort uit de manier waarop de drie stelsels zijn opgebouwd. Ambtenaren hadden traditioneel een gunstiger berekeningssysteem, terwijl zelfstandigen jarenlang minder sociale bescherming genoten.

Daarnaast spelen ook factoren zoals loopbaanduur, deeltijds werk, ziekteperiodes en loonhoogte een belangrijke rol. Wie een volledige loopbaan heeft met een stabiel inkomen, bouwt vanzelf meer pensioen op dan iemand met onderbrekingen of lagere inkomsten.

Pensioenhervormingen blijven gevoelig

De grote verschillen zorgen al jaren voor politieke discussies. Veel werknemers en zelfstandigen ervaren het als oneerlijk dat ambtenaren gemiddeld zoveel meer pensioen ontvangen, terwijl de financiering van het systeem steeds moeilijker wordt.